Lær deg samisk på nasjonaldagen

6 februar, 2011

I dag, 6. februar, er det den samiske nasjonaldagen — lihkku beivviin!

Foto: Kenneth Hætta (NRK)

Viss dei einaste orda du kan på nordsamisk er joik, pulk, lavvo og tundra1, så har du i dag ei god unnskyldning til å utvida horisontane og læra litt samisk :)

Les Nordsamisk på ni minutt for å læra deg uttalen av bokstavane. Så kan du byrja med nettsida Gulahalan («å kommunisere/forstå kvarandre»), dette er ein fin nettstad for deg som ikkje kan noko samisk frå før av (men forstår svensk og ikkje har noko i mot å køyra Flash…). Svært pedagogisk, med lyd for alle setningane og små øvingar til tekstene. (I tillegg går det visst an å ta brevkurs i nordsamisk frå Folkeuniversitetet, eller «e-kurs» frå e-skuvla.no.)

Og så bør du ha tilgjengeleg ordbøkene til Sámi Giellatekno ved Universitetet i Tromsø. Dei fungerer på Windows, Mac og GNU/Linux (viss du køyrer Arch Linux kan du installere her via AUR). Du kan i tillegg søkja i dei på nett om du ikkje vil installere noko.

(Eg har au komme over ei lita nordsamisk-engelsk-ordbok; ingen ordforklaringar og lite grammatisk informasjon, men det kan jo vera nyttig.)

Innimellom kan du få eit samisk ord for dagen frå bloggen Kruspersille.


Etter Gulahalan-kurset er du klar til å byrja på OAHPA! Pedagogiske program, kor du kan preika med den samiske chatbot-en eller berre øva deg på å bøya verb (dei har litt dokumentasjon på korleis ein best kan bruka det, bør lesast).

Du treng nok ein grammatikk å slå opp i, då er det hendig at Nasjonalbiblioteket har skanna og lagt ut heile boka Samisk grammatikk av Klaus Peter Nickel. Det er kanskje like greit å kjøpa denne, og kanskje au innføringsboka Davvin 1 i same slengen.
Sidan du sikkert har gløymt alle grammatikktermane frå skulen, kan du øve på kva subjekt og objekt tyder ved å spela Visual Interactive Syntax Learning-spela. Dei er på samisk, men det bør du jo kunna ganske godt innan no.

No er det på tide å lesa lengre samiske tekster. Ávvir.no er vel den einaste nordsamiskspråklege avisa på nett, men du har jo au ein del lesestoff på NRK Sápmi som i tillegg har nett-tv og radio, sjølvsagt. Du finn ein del samisk skjønnlitteratur på sidene til Nasjonalbiblioteket.

Kanskje du til og med vil prøva deg på å skriva litt samisk, då bør du vita korleis du skriv samiske bokstavar på datamaskinen, kanskje må du slå opp litt samisk fagterminologi.

Ved dette punktet bør du (viss du øvde godt på Syntax Learning-spela) vera klar til å gå inn i den samisk lingvistikken. Her har Universitetet i Tromsø igjen ressursane du treng:

  • For korpuslingvistane har dei eit interaktivt tekstkorpus, både einspråkleg nordsamisk og tospråkleg nordsamisk-bokmål. Dei har au lagt ut ein del statistikk, frekvenslister ol.
  • For grammatikarane finst det ein kort grammatikk.
  • For morfonautane (eh, folk som studerer morfologi, då) tilbyr Giellatekno grammatisk analyse av bøygde nordsamiske ord, og fulle bøyingsparadigme av oppslagsord; du kan til og med generera bøygde ord om du kjenner oppslagskodane…


Eventuelt kan du berre kverna all samisken gjennom maskinomsetjing frå nordsamisk til bokmål.

 

Fotnotar:

1 Og kanskje jul

One Response to “Lær deg samisk på nasjonaldagen”


Legg att eit svar

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com logo

Du kommenterer no med WordPress.com-kontoen din. Logg ut / Endre )

Twitter-bilde

Du kommenterer no med Twitter-kontoen din. Logg ut / Endre )

Facebook-foto

Du kommenterer no med Facebook-kontoen din. Logg ut / Endre )

Google+ photo

Du kommenterer no med Google+-kontoen din. Logg ut / Endre )

Koplar til %s

Følg

Få alle nye innlegg levert til Innboksen din.

%d bloggers like this: